Γαστροσκόπηση

Γαστροσκόπηση

Η γαστροσκόπηση είναι μία ενδοσκοπική εξέταση που επιτρέπει την άμεση οπτικοποίηση του βλεννογόνου του ανώτερου πεπτικού σωλήνα: οισοφάγου, στομάχου και δωδεκαδακτύλου (πρώτο τμήμα λεπτού εντέρου). Πραγματοποιείται με λεπτό, εύκαμπτο ενδοσκόπιο (γαστροσκόπιο) υψηλής ευκρίνειας, το οποίο εισάγεται από το στόμα και προωθείται προσεκτικά. Το ενδοσκόπιο διαθέτει κάμερα και φως, με τα ευρήματα να προβάλλονται σε οθόνη υψηλής ανάλυσης. Κατά την εξέταση είναι δυνατή η λήψη βιοψιών, η εκτέλεση τεστ (π.χ. για H. pylori) και, όταν απαιτείται, η πραγματοποίηση θεραπευτικών παρεμβάσεων.

Πότε ενδείκνυται η γαστροσκόπηση;

Η εξέταση προτείνεται για τη διάγνωση, την παρακολούθηση και την αντιμετώπιση παθήσεων του ανώτερου πεπτικού, όταν υπάρχουν:

Επίμονος πόνος ή δυσφορία στο άνω τμήμα της κοιλιάς
Συχνές ή ανθεκτικές καούρες / γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση
Δυσφαγία (δυσκολία κατάποσης) ή οδυνοφαγία (πόνος κατά την κατάποση)
Ανεξήγητη απώλεια βάρους, ανορεξία ή αιματέμεση
Κόπρανα με πρόσμιξη αίματος (μέλαινα)
Σιδηροπενική αναιμία χωρίς εμφανή αιτία
Χρόνια διάρροια ή δυσαπορρόφηση
Παρακολούθηση προκαρκινικών καταστάσεων (οισοφάγος Barrett, εντερική μεταπλασία, δυσπλασία)
Προεγχειρητικός έλεγχος ή μετά κατάποση καυστικής ουσίας λειτουργία του ιατρείου βασίζεται σε σύγχρονες ιατρικές πρακτικές και επαγγελματική συνέπεια.

Θεραπευτικές δυνατότητες κατά την εξέταση

Η γαστροσκόπηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για άμεση θεραπεία, όπως:

Αφαίρεση ξένων σωμάτων
Διαστολή στενώσεων (οισοφάγου, πυλωρού)
Τοποθέτηση ενδοπροθέσεων (stent)
Απολίνωση κιρσών οισοφάγου
Αιμόσταση σε αιμορραγούντα έλκη
Πολυπεκτομή (αφαίρεση πολύποδων)
Αντιμετώπιση αχαλασίας (Botox, διαστολή μπαλονιού, POEM)
Τοποθέτηση γαστροστομίας για σίτιση

Προετοιμασία

Νηστεία στερεών τροφών για 6–8 ώρες πριν την εξέταση
Διαυγή υγρά (νερό) επιτρέπονται μέχρι 2–4 ώρες πριν (ανάλογα τις οδηγίες)
Ενημέρωση για φάρμακα (αντιπηκτικά, αντιαιμοπεταλιακά, αντιδιαβητικά), αλλεργίες, καρδιοαναπνευστικό ιστορικό
Εάν γίνεται με μέθη, απαιτείται συνοδός και αποφυγή οδήγησης / χειρισμού μηχανημάτων για το υπόλοιπο της ημέρας

Διαδικασία

Διάρκεια: 10–15 λεπτά
Τοποθετείται τοπικό αναισθητικό στον φάρυγγα (σπρέι)
Χορηγείται ήπια ενδοφλέβια μέθη / καταστολή για άνεση
Ο εξεταζόμενος ξαπλώνει στο αριστερό πλάι
Το γαστροσκόπιο εισάγεται απαλά από το στόμα και προωθείται στον οισοφάγο, στομάχι και δωδεκαδάκτυλο
Καταγράφονται τα ευρήματα, λαμβάνονται βιοψίες ή εκτελούνται θεραπευτικές πράξεις εφόσον χρειάζεται
Παρακολουθούνται ζωτικές ενδείξεις (παλμοί, πίεση, κορεσμός οξυγόνου)

Μετά την εξέταση

Σύντομη παραμονή σε χώρο ανάνηψης μέχρι να υποχωρήσει η μέθη
Ήπια ενόχληση στον λαιμό ή φούσκωμα (υποχωρούν σε λίγες ώρες)
Επαναφορά σε μαλακές τροφές / υγρά αμέσως μετά (ανάλογα τα ευρήματα)
Αποφυγή οδήγησης και αλκοόλ για το υπόλοιπο της ημέρας

Διαγνωστικά ευρήματα

Γαστρίτιδα, έλκη στομάχου / δωδεκαδακτύλου
Οισοφαγίτιδα, οισοφάγος Barrett
Πολύποδες, νεοπλάσματα
Αγγειοδυσπλασίες, αιμορραγικές βλάβες
Λοίμωξη H. pylori (με βιοψία ή τεστ)

Παρενέργειες & Επιπλοκές

Η γαστροσκόπηση είναι εξαιρετικά ασφαλής όταν εκτελείται από εξειδικευμένο γαστρεντερολόγο. Οι επιπλοκές είναι σπάνιες:

Ήπιος πόνος στον λαιμό ή φούσκωμα (παροδικά)
Μικρή αιμορραγία μετά από βιοψία / θεραπευτική πράξη (συνήθως αυτοπεριοριζόμενη)
Σπάνιες: αντίδραση στη μέθη, αρρυθμίες (σε προϋπάρχουσες παθήσεις), διάτρηση (<0.1%)